De brandveiligheid van een gebouw bepaalt in hoge mate de overlevingskans van de aanwezigen als er brand uitbreekt. Iedereen herinnert zich de beelden en de gevolgen van de Glenfell Tower brand in Londen nog wel. De effecten van een brand mogen nooit worden onderschat. Rookvergiftiging, brandwonden, verlies van persoonlijke bezittingen of het faillissement van een bedrijf zijn ingrijpende en reële gevolgen van een brand.
Kijk je naar de brandveiligheid van een gebouw, dan onderscheiden we drie trappen:
1. De kans op brand beperken: brandveilige aankleding van gebouwen, brandveilige rookgasafvoeren.
2. Uitbreiding van brand voorkomen: toepassen van onbrandbare materialen, brandcompartimentering, weerstand tegen branddoorslag en brandoverslag.
3.Voorkomen van slachtoffers: bescherming hoofddraagconstructie, rookcompartimentering, aanwezigheid van vluchtroutes, automatische blusinstallaties, brandalarmering.
Het Bouwbesluit stelt eisen aan de brandwerendheid van gebouwdelen op basis van de functie in het gebouw. Brandwerendheid gaat altijd over een constructiedeel, bijvoorbeeld een scheidingswand of een gevel die een brandwerendheid moet hebben van 30 of 60 minuten (=REI 30 of REI 60).
Zo'n constructie bestaat uit verschillende onderdelen die samen een brandwerendheid hebben en in deze combinatie getest moeten zijn.
Via het Bouwbesluit 2012 heeft de overheid brandveiligheidsvoorschriften opgesteld waar een gebouw minimaal aan moet voldoen. Het Bouwbesluit heeft daarbij 2 hoofddoelstellingen:
1. Voorkomen dat er slachtoffers vallen door de vluchtveiligheid te vergroten.
2. Voorkomen dat een brand zich uitbreidt naar aanliggende gebouwen door brandoverslag
Om het brandgedrag van materialen meetbaar te maken, wordt op Europees niveau het Euro brandklassen systeem (NEN-EN 13501-1) gebruikt. Deze brandklassen voor materialen loopt van A tot en met F. Materialen met brandklasse A1 leveren géén bijdrage aan een brand. A1 bouwmaterialen zijn namelijk niet brandbaar, vormen géén rook en hebben géén druppelvorming.
Bij de toepassing van materialen moet je bij het beoordelen van brandveiligheid altijd met deze drie aspecten rekening houden. We adviseren producten te beoordelen op hun volledige classificatie en de reactie bij brand.
NEN-EN 13501-1
Brandklasse A1 | Niet brandbaar |
Brandklasse A2 | Praktisch niet-brandbaar |
Brandklasse B | Heel moeilijk brandbaar |
Brandklasse C | Brandbaar |
Brandklasse D | Goed brandbaar |
Brandklasse E | Zeer brandbaar |
Brandklasse F | Uiterst brandbaar, niet getest |
Rookklasse S1 | Geringe rookproductie |
Rookklasse S2 | Gemiddelde rookproductie |
Rookklasse S3 | Grote rookproductie |
Druppelklasse d0 | Geen productie van brandende delen |
Druppelklasse d1 | Delen branden korter dan 10 seconden |
Druppelklasse d2 | Delen branden langer dan 10 seconden |
Voor de brandveiligheid van een gebouw is het zeer belangrijk dat een brand zich niet snel ontwikkelt en verplaatst. De onbrandbaarheid van materialen speelt een cruciale rol. Het toegepaste isolatiemateriaal is daarmee bepalend bij de brandveiligheid van een pand. Niet in de laatste plaats omdat met het juiste isolatiemateriaal een hoge brandwerendheid van constructies gerealiseerd wordt. Een juiste verwerking van de isolatie is daarbij dan ook van levensbelang.
Alle onbeklede glaswol isolatie, minerale wol en steenwol isolatie en de isolatie met glasvlies van Knauf Insulation heeft de brandklasse A1. Glaswol, minerale wol en steenwol zijn als isolatiemateteriaal van nature niet brandbaar en zijn daarmee als brandveilige isolatie een goede keuze voor brandveilig bouwen.
Om een brandveilige constructie te maken is het belangrijk dat alle materialen goed verwerkt worden. Een luchtspouw in de isolatie kan bij brand een rookkanaal vormen. Vooral bij kunststof isolaties zoals PIR platen is belangrijk om de isolatie correct te verwerken, anders kan een brand zich anders ontwikkelen dan de theoretische modellen voorstellen. Dit heeft bij de brand in de Grenfell Tower desastreuze gevolgen gehad.
In het Bouwbesluit 2012 (per 1 januari 2024 Bouwbesluit bouwwerken leefomgeving) worden er slechts minimale eisen gesteld aan de brandveiligheid van gebouwen. Deze worden onderverdeeld in: (hoofd)draagconstructie, weerstand bij branddoorslag en brandoverslag (WBDBO) en weerstand tegen rookdoorgang en het brandgedrag van materialen. Omdat de eisen vanuit het Bouwbesluit meestal niet voldoende zijn, is het verstandig om bij het ontwerp van gebouwen uit te gaan van een hoger brandveiligheidsniveau.
De brandwerendheid van constructies is erg bepalend bij het voorkomen van slachtoffers. De brandwerendheid van een constructie wordt uitgedrukt in minuten en is vastgelegd in de NEN 6069. Het gaat er hierbij om hoe lang een constructie blootgesteld kan worden aan een ‘gestandaardiseerde’ brand. In het Bouwbesluit wordt gewerkt met gradaties van minimaal 20, 30 en 60 minuten. De relevante criteria zijn afhankelijk van de functie die de constructie heeft: dragende functie (R), thermische isolatie met betrekking tot warmtestraling (W), thermische isolatie met betrekking tot oppervlaktetemperatuur (I) of vlamdichtheid (E).
De brandweerstand van een constructie wordt bepaald door alle materialen waaruit de constructie is opgebouwd. Het gaat hierbij dus niet alleen om het isolatiemateriaal. De brandwerendheid van een constructie wordt meestal via een proef in een brandlaboratorium bepaald. Het spreekt voor zich dat dit niet met de praktijk overeenkomt. Tijdens de bouw is het dan ook belangrijk dat constructies exact gebouwd worden conform de richtlijnen die zodat de brandwerendheid in de praktijk ook echt gerealiseerd wordt.
Vanuit verzekeraars stijgt de vraag naar brandveiligheid bij de verzekering van vastgoed. Er zijn steeds meer ondergrondse parkeerkelders met daarboven appartementen of kantoren.
Met KnaufZeker prestatiegaranties zit je goed als het gaat om brandwerendheid. Logisch dat je onze systemen in projecten vind met eisen aan brandveiligheid en brandweerstand.
Met de komst van elektrische auto's in parkeergarages wordt de brandwerendheid van de constructie extra belangrijk. Uitgebreide internationale brandtests tonen aan dat constructies bekleed met Heraklith Tektalan A2 SmartTec houtwolcementplaten met steenwol 180 minuten brandwerend zijn. Door de opbouw van de Tektalan A2 SmartTec houtwolplaat is dit de enige houtwolplaat die kan fungeren als hitteschild en draagt de isolatie bij aan de integriteit van een gebouw bij brand.
De keuze voor isolatiemateriaal is bepalend bij de brandveiligheid van een pand. Zoals gezegd voldoen al onze producten van onbeklede glaswol aan brandklasse A1. Dit geldt ook voor de artikelen van minerale wol of producten die voorzien zijn van glasvlies. Daarmee zijn al deze producten onbrandbaar. Dit betekent dat ze geen bijdrage leveren aan de verspreiding van brand of aan enige vorm van rookproductie. Door de onbrandbaarheid van deze isolatiematerialen kunnen constructies met een hoge brandwerendheid worden gerealiseerd. Knauf Insulation liet ook voor verschillende producten een brandweerstandsproef uitvoeren voor de bepaling van de brandweerstand van constructie-elementen. Benieuwd naar de rapporten? Vraag ze dan gerust aan!